InfoNu.nl > Nieuws uitgelicht… > Financieel > Nog een recessie: de vrees voor de dubbele dip

Nog een recessie: de vrees voor de dubbele dip

Nog een recessie: de vrees voor de dubbele dip Toen de recessie in de wereld zijn dieptepunt vond in 2007 gingen er al snel stemmen op dat het met 2010 allemaal nog niet klaar was: de professionelen bleven somber over de komst van een dubbele dip: een nieuwe recessie wereldwijd volgend op de (nog niet zo) 'oude.' In augustus 2011 blijkt de dubbele dip door de houding van de Republikeinen in de V.S., de noodsituatie in Cyprus en de problematiek in de Euro-zone dichterbij dan ooit.

Recessie

  • Recessie betekent economisch gezien 'teruggang' of 'achteruitgang': de economische groei daalt en is lager dan gemiddeld.
  • Men spreekt in het algemeen van een recessie als de groei van het BNP (bruto nationaal produkt) gedurende twee opeenvolgende kwartalen negatief is.
  • Depressie= een recessie die lang aanhoudt.
  • Recessie en overheidsfinanciën= door de recessie kan er een financieringstekort ontstaan of kan een financieringstekort ineens sterk oplopen voor de overheid van een land omdat de (belasting)inkomsten voor een land juist door de recessie snel afnemen terwijl de overheidsuitgaven juist door de recessie enorm stijgen.

Grafische recessie-vormen

In de economie kent men het verschijnsel van de 'recessie-vormen'. Hiermee benoemt en karakteriseert men de vorm die een recessie grafisch gezien kan aannemen.
  • V-vormig: de economie lijdt aan een scherpe maar korte periode van economische teruggang, gevolgd door een sterke opleving. V-vormige recessies zijn in het algemeen in de afgelopen eeuw de 'norm' geweest.
  • U-vormig: een U-vormige recessie duurt langer dan de V-vormige: het BNP kan dan enkele trimesters langer achter elkaar dalen en vrij langzaam zich weer gaan herstellen tot groei.
  • L-vormig: een recessie neemt een L-vorm aan wanneer de economie van een land in een diepe recessie geraakt en er lange tijd (=jaren) niet in slaagt om tot een groeitrend te komen. Dit is de ernstigste vorm van recessie: het land raakt in een depressie of malaise.
  • W-vormig: W-vorm is eigenlijk een dubbele V-vorm en wordt daarom ook wel de 'dubbele dip' genoemd. De dubbele dip in een economie betekent dat een land in een recessie geraakt, zich daar weer redelijk snel van herstelt door een korte periode van groei om daarna weer in een recessie te geraken.

De dubbele dip

Als een V-vormige recessie verandert in een W-vormige, dus wanneer recessies kort op elkaar volgen zou men theoretisch gezien kunnen verwachten dat de tweede dip zich ook vrij gauw weer herstelt.
Een dergelijke situatie trad op in de Verenigde Staten in het begin van de 80-er jaren van de 20ste eeuw. In de V.S. kwam de economie van januari 1980 tot juli 1980 in een recessie terecht (-4pct groei.) Daarna kwam er een periode van herstellende groei (± 3 procent in 3 maanden). Toen de Federal Reserve de rente verhoogde om inflatie te voorkomen viel de economie weer terug in een recessie. Daarna was er weer sprake van 'robuuste groei.'

Vrees in Europa terecht voor een dubbele dip of erger?

2007

De recessie-situatie in de Verenigde Staten werd in 2007 op het eerste gezicht veroorzaakt door de 'slechte hypothekenmarkt': banken in de Verenigde Staten hadden vooral lukraak hypotheken verleend aan mensen waarvan men makkelijk kon voorspellen dat zij bij de minste of geringste tegenslag niet meer aan hun verplichtingen zouden kunnen voldoen en de banken opgescheept zouden zitten met onverkoopbare huizen en onoplosbare schulden. De hoogoplopende olieprijzen waren de katalysator voor de exorbitante val van de aandelenmarkten wat weer zijn weerslag had op de banken en investeringsinstituten. Doordat de dekking van banken en investeringsinstituten slecht was dreigden na de val van Lehman Bros. vele andere grote banken om te vallen. De effecten hiervan hadden een zware impact op de banken in Europa en de banken die nog te reddden waren moesten om overheidssteun vragen wat ze in het algemeen ook kregen.

2010

Het leek alsof de situatie in Europa uiteindelijk was bezworen toen zich de crises voordeden in Ierland en Griekenland en er bedenkingen rezen of Spanje en Portugal zich konden handhaven en hun schulden konden blijven terugbetalen. De Duitse economie ging op volle toeren draaien en de Nederlandse economie slaagden erin de recessie achter zich te laten

Juli-augustus 2011

In juli 2011 leken de Euro-zonelanden nipt in staat om Griekenland van de afgrond van een faillissement weg te plukken.
In de Verenigde Staten gelukte het president Obama enkele uren voor 'deadline' om een tijdelijke overeenkomst tussen Republikeinen en Democraten af te sluiten met betrekking tot verhoging van het Amerikaanse kredietplafond en overheidsbezuinigingen.
Helaas werden zowel de oplossingen voor Griekenland als de Verenigde Staten door de wereldmarkten beoordeeld als 'schijnbewegingen.'

De tijdelijke maatregelen in de V.S.

V.S. en het gevaar van 'downgrading'

Het ratingsbureau Moody's had al aangegeven dat een tijdelijke oplossing wat hen betrof niet gezien werd als een werkelijke oplossing en dat de Verenigde Staten niet ver weg zouden zijn van een down-grading of rangverlaging in hun kredietbeoordelingssysteem. De impact daarvan zou op de wereldmarkten gigantisch zijn. De Verenigde Staten hebben de hoogste staus in Moody's kredietbeoordelingssysteem en 60 procent van de staatsleningen in de wereld zijn in dollars en Amerikaans. China heeft een enorm aantal dollars en Amerikaanse staatspapieren in haar bezit en veranderde kredietwaardigheid van de V.S zou een aardverschuiving in de wereldeconomie kunnen betekenen.

Halsstarrigheid van de Republikeinen

De ontevredenheid in de wereld is groot over het akkoord dat zo nipt uit de bus kwam voor de verhoging van het kredietplafond van de V.S. De Republikeinen weigerden om alle consequenties te nemen en de belastingverhoging voor de hogere inkomens te aanvaarden. Zij wensen alleen maar bezuinigingen van de overheidsuitgaven in de V.S. zonder de toevoeging van extra belastingen voor de hoogste inkomens. De Republikeinen (en in het bijzonder de zogenaamde Teaparty fracties) vinden dat men de hogere inkomens niet mag straffen voor het Amerikaanse begrotingstekort (wat overigens onder de Republikeinse president George W.Bush tot maximale proporties werd opgevoerd) vooral omdat het de hoogste inkomens zijn die voor de creatie van banen zouden zorgen. Deze egocentrische houding van de Republikeinen is fataal voor de economie. Het is een vast gegeven dat in tijden van recessie de overheidstekorten alleen maar groeien als er geen extra belastinginkomsten tegenover staan.

Allemaal vanwege de presidentsverkiezingen in 2012

De Republikeinen hebben alleen maar voor een tijdelijke oplossing gezorgd om de Democratische president Obama in het nauw te drijven voor zijn herverkiezingscampagne in 2012. Het is de vraag of deze kortzichtige houding uiteindelijk niet hun Waterloo gaat worden. De hogere inkomsten beslaan in de Verenigde Staten misschien 20 procent van de al dan niet werkende bevolking. Dat betekent dat 80 procent van de Amerikaanse kiezers zich in de steek gelaten zullen voelen: zij moeten immers 'boeten' voor het overheidstekort en niet de zogenaamde 'rijken.' Misschien zijn voor de herverkiezing van Obama wel meer dan 30 procent van de kiezers te porren om naar de stembus te gaan in 2012. (De Democraten verloren hun overmacht in het Huis van Afgevaardigden door hun lakse houding tijdens die verkiezingen daarvoor in 2010: slechts 30 procent van de Amerikaanse kiezers vond de gang naar de stembus, waarvan de nipte meerderheid Republikeins was.)
Ondertussen ziet de wereldmarkt de situatie voor de 'sham' die het is en wint de V.S. totaal niet aan het respect van de markten dat het zo hard nodig heeft. Integendeel.

De situatie in Europa

Alhoewel Brussel claimt de Griekse situatie onder controle te hebben hecht de financiële markt weinig geloof aan alle geruststellingen. Zeker nu er slechte berichten komen uit Cyprus: het eiland staat op de rand van een faillissement. De berichtgeving uit Italië is sussend maar weinig hoopvol. De rentes voor staatsleningen steeg in augustus 2011 voor zowel Spanje als Italië naar een lang niet gehaalde hoogte. Niemand zag door de bomen het bos meer en de aandelenmarkten vielen als bakstenen naar beneden.

Dus toch een dubbele dip?

Analisten zijn buitengewoon somber geworden in augustus 2011 en men weet duidelijk niet meer waarin men moet geloven en waarin geld een veilige haven kan vinden. Men hoopt op redding maar men weet niet waar dat vandaan zou moeten komen. Het enige grote land dat iets zou kunnen betekenen is China, maar ook in China zit men met snel terugvallende economische cijfers en hoog oplopende inflatie.
Onder de omstandigheden denken de analisten niet eens aan een dubbele dip maar aan een VL-recessie. Dat wil zeggen dat men verwacht dat de dubbele dip zich niet zal herstellen maar zich lange tijd zal bewegen onder de groeitendensen.

Lees verder

© 2011 - 2017 Hermesse, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Economie: wat is het verschil tussen recessie en depressie?Economie: wat is het verschil tussen recessie en depressie?Sinds de globale economische crisis van eind oktober 2008 zijn economische termen schering en inslag in de actualiteit.…
Redenen om in 2014 te investerenRedenen om in 2014 te investerenAnno 2014 zitten we in de nasleep van de economische recessie en zit iedereen op zijn portemonnee. Echter is het juist n…
Zitten we momenteel in een recessie?We vragen ons wel eens af in deze grillige tijden of we nu eigelijk in een recessie zitten. Of zit er een recessie aan t…
Beleggen in grondstoffen: zullen de prijzen blijven stijgen?Beleggen in grondstoffen: zullen de prijzen blijven stijgen?Beleggen in grondstoffen is voor de ene belegger vooral een risicovolle onderneming, terwijl de andere er vooral kansen…
Staatsschuld Amerika nadelig voor democratenStaatsschuld Amerika nadelig voor democratenDat de staatsschuld in Amerika veel te hoog is, daar zijn we het met zijn allen over eens. De oplossing voor dit problee…
Bronnen en referenties
  • http://www.z24.nl/analyse/artikel_227062.z24/Analyse_Mathijs_Bouman__vertraging_of_een_dubbele_dip__.html
  • http://www.z24.nl/analyse/artikel_113452.z24/Analyse_Kaj_Leers__Toch_een_dubbele_dip_.html
  • http://en.wikipedia.org/wiki/Double-dip_recession#W-shaped_recession
  • http://nl.wikipedia.org/wiki/Recessie

Reageer op het artikel "Nog een recessie: de vrees voor de dubbele dip"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Hermesse
Gepubliceerd: 05-08-2011
Rubriek: Nieuws uitgelicht…
Subrubriek: Financieel
Bronnen en referenties: 4
Nieuws uitgelicht…
Deze rubriek bevat artikelen welke zijn geschreven naar aanleiding van een nieuwsfeit en kunnen daarom mogelijk gedateerde informatie bevatten.
Schrijf mee!