Koopjes: echt of niet?

Zijn koopjes tijdens de koopjesperiode wel échte koopjes? Dat vroeg het Belgische Test-Aankoop zich af in het eerste nummer van 2012. Sommige handelaars nemen het niet zo nauw met de koopjes en misleiden de klant. De meerderheid blijft echter wél correct.

Tweemaal per jaar solden

In België gelden twee koopjesperiodes (in Vlaanderen noemt men dat 'solden') in de maanden januari en juli. De Belgische wet bepaalt sinds april 2010 dat er in de vier weken aan de koopjesperiode voorafgaand geen korting mag worden toegestaan, de zogenaamde 'sperperiode'. Voordien waren dat zes weken. Sinds april 2010 worden de koopjes niet enkel toegestaan bij seizoengebonden artikelen zoals schoenen, kleding en lederwaren, maar mogen ook elektronica- en meubelzaken promoties afficheren, maar zij zijn niet gebonden aan sperperiodes, een praktijk waartegen Test-Aankoop zich verzet omdat het volgens het maandblad een inbreuk is op het principe van de vrije prijsbepaling

Omzeilen sperperiode


Net als Test-Aankoop voelen winkeliers zich ongemakkelijk bij die sperperiode. Reden waarom er naar achterpoortjes wordt gezocht. Zo zijn er de ‘fluisterkoopjes’, waarbij de verkoper zijn klanten kortingen ‘in het oor fluistert’, wat wettelijk niet verboden is aangezien de kortingen in de winkel enkel niet mogen worden aangekondigd.


Ook reserveren van afgeprijsde artikelen is toegestaan, zolang de promotieprijzen enkel worden toegekend tijdens de wettelijk voorziene soldenperiode.


Een andere truc geldt de ‘braderie’, waarbij een reeks handelaars gezamenlijk gedurende maximaal vier dagen kortingen toekent. Deze braderie mag ook tijdens de sperperiode georganiseerd worden.


Een laatste truc is de ‘gezamenlijke aankoop’: één product koop je aan de normale prijs, een tweede krijg je aan de helft van de prijs.


Onderzoek

Test-Aankoop trok op onderzoek uit naar winkels in Antwerpen, Brussel en Bergen (Mons) om twee dingen na te gaan: houden handelaars zich aan de sperperiode en passen ze de bepalingen op de koopjesperiode correct toe?


Verschillende winkeliers maken gebruik van de hierboven beschreven trucs om de wet te omzeilen, andere houden zich strict aan de wet, maar voelen zich benadeeld en moeten dan ook harder werken tijdens de koopjesperiode om hun waren nog aan de man te brengen.


Tijdens de koopjesperiode moeten winkeliers wettelijk gezien op de prijskaartjes twee prijzen aanbrengen: de promotieprijs én de zogenaamde referentieprijs, dit is de laagste prijs die voor dat artikel in de maand voorafgaand aan de koopjes gold.
Het merendeel van de handelaars houdt zich aan die regel, een minderheid evenwel vermeldt bijvoorbeeld geen referentieprijs maar enkel de soldenprijs zodat de klant niet kan nagaan of het wel om een echt koopje gaat.


Elektronica en meubels


Erger was het gesteld bij elektronica- en meubelzaken. Daar werden wel wat onregelmatigheden vastgesteld. In sommige zaken werd geconstateerd dat de referentieprijs hoger lag dan de oorspronkelijke prijs zodat de indruk ontstond dat een mooie korting werd verleend. In een elektronicawinkel stond in juni bijvoorbeeld een televisie aan 259 euro geprijsd. Eenzelfde prijs betaalde je in juli, maar deze keer werd die voorgesteld als ‘soldenprijs’ met een referentieprijs van 299 euro!
 Sommige winkeliers voerden in juni een prijsverhoging door en soldeerden een maand later zodat de indruk gewekt werd dat de klant een gouden zaak deed.


Test-Aankoop klaagt ook de misleidende solden aan door het cashback-systeem waarbij je een reductie krijgt onder de vorm van een terugbetaling van een bepaald bedrag. Geen echte solden zegt Test-Aankoop, vermits de klant verplicht wordt om de producent te contacteren om de terugstorting te bekomen.


Conclusie

Test-Aankoop ijvert verder om de sperperiode af te schaffen daar deze het principe van de vrije prijsbepaling ondergraaft, klaagt sommige misbruiken aan, maar benadrukt dat het gros van de handelaars correct handelt en dat de consument wel degelijk interessante koopjes kan doen op voorwaarde dat hij goed uitkijkt. 
In elektronica- en meubelzaken zijn trouwens het hele jaar door koopjes te doen.