Euro of gulden, wat zal de toekomst brengen

Aan het eind van november 2011 gaan er steeds meer stemmen op in Nederland maar ook daarbuiten of het verstandig is om door te gaan met de euro in zijn huidige vorm. Reeds in september 2011 hield Frits Bolkenstein een pleidooi om Griekenland op gepaste wijze behulpzaam te zijn de euro te verlaten. Deze visie wordt door hem thans herhaald en er zijn meerdere prominente personen die de visie van Bolkenstein delen. Maar er zijn ook tegenstanders die vinden dat de euro behouden moet blijven.

Wat is er mis met de euro

Toen de euro op 1 januari 2002 werd ingevoerd waren er veel burgers beslist niet gelukkig met deze invoering. Het is maar goed dat veel mensen niet geweten hebben dat Griekenland met onjuiste cijfers is binnengekomen en dat ook Italië niet echt aan de voorwaarden voldeed. Al snel is gebleken dat de politieke en culturele verschillen tussen de Eurolanden onderling te groot waren om als eenheid te kunnen functioneren. Economisch was het zelfs nog erger omdat de Zuidelijke landen een veel grotere inflatie hadden dan de Noordelijke landen. Tot het moment van de invoering van de euro konden de landen zelf devalueren. Bij het invoeren van de euro heeft men wel regels en voorwaarden gesteld maar er is geen toezicht gehouden op de naleving daarvan.

De mening van Frits Bolkestein

Frits Bolkestein, oud parlementariër en VVD lid is van mening dat de euro zal moeten worden opgesplitst. Hij erkent dat de toenmalige regeringen de grote culturele verschillen van de diverse landen te laat hebben ingezien. Griekenland zou daarom buiten de euro geplaatst dienen te worden, echter wel met hulp van de EU. Bolkestein heeft geen geloof in verandering van de Mediterrane landen. Hij is echter bang dat de huidige regeringen door zullen gaan op de ingeslagen weg maar toch na verloop van tijd zullen moeten erkennen dat opsplitsing onvermijdelijk is. Patrick van Schie, directeur van het wetenschappelijk bureau van de VVD heeft al in een eerder stadium gepleit voor het instellen van een neuro . Een euro voor de Noordelijke landen. Hier heeft hij binnen de VVD veel kritiek op gekregen. Maar toch zijn er ook binnen de VVD wel verschillende meningen over de wijze waarop de economische en financiële crisis wordt aangepakt.

De mening van H. Klemann Hoogleraar economische geschiedenis

In de Volkskrant van 19 november j.l. publiceerde H. Klemann een artikel waarbij hij duidelijk stelde dat we de levensduur van de euro niet meer moeten rekken maar proberen om er met zo min mogelijk schade van af te komen. Ook de heer Klemann is van mening dat de euro een mislukking is en hij stelt dat Europa gewaarschuwd was door Amerikaanse economen. Er werd getracht om de koers van de euro binnen de bandbreedte van 2,25 procent te houden wat door de grote economische verschillen binnen Europa niet mogelijk is gebleken. Zo moesten al bij het begin loonontwikkelingen, begrotingen en belastingheffing op elkaar worden afgestemd. Maar er werd geen controlemechanisme ingesteld. Europese integratie werd een ideaal. Men hoopte in Brussel dat alleen door het stellen van regels de nodige discipline kon worden verkregen.Het zijn echter Duitsland en Frankrijk die zich juist in de beginfase niet aan de spelregels hebben gehouden maar dit later wel hebben hersteld. Hiermee geef je geen goed signaal aan de overige deelnemende landen. Zo blijkt dat in Griekenland lonen sterk werden verhoogd waardoor de kosten per eenheid product in tien jaar tijd met veertig procent zijn gestegen. Men heeft nu getracht om financieel deskundigen aan te trekken in Griekenland en Italië maar de heer Klemann verwacht niet dat dit een oplossing zal brengen. Het draagvlak om grote hervormingen door te voeren ontbreekt. Men weet wel hoe de crisis opgelost moet worden maar de praktische mogelijkheden ontbreken. Als men hervormingen moet doorvoeren zoals verlaging van lonen, verhoging van pensioenleeftijd, verhoging van belasting dan zullen vakbonden en actie-groepen al het mogelijke doen om dit te voorkomen.

Hoe zou men dan de crisis moeten oplossen

H. Klemann en ook Frits Bolkestein pleiten beiden voor een situatie waarbij zowel Griekenland als Italië de euro verlaten en terugkeren naar hun eigen munt. Zij kunnen dan de geldpers aanzetten en met een forse devaluatie weer aan de slag gaan. Vanzelfsprekend verliezen Europese banken dan een deel van hun beleggingen maar mogelijk hebben zij al een deel van hun verliezen inmiddels al genomen. President Sarkozy heeft beweerd dat de val van de euro tot een oorlog zou kunnen leiden, doch men kan zich afvragen tussen wie en waarover gaat deze oorlog dan? Vanuit Brussel probeert men de regeringsleiders op één lijn te houden maar men kan twijfel hebben of dit binnen de parlementen nog lang zal lukken. Er zijn veel economen die van mening zijn dat de euro moet worden gehandhaafd en dat aan de lidstaten begrotingsdiscipline moet worden opgelegd. Deze maatregelen hadden er moeten zijn voor de komst van de euro en men kan zich afvragen waarom deze regels er niet zijn. Dit is eenvoudig omdat het politiek niet haalbaar is gebleken. Ook zijn er ideeën over een neuro . De heer Klemann is van mening dat Nederland als er een neuro zou worden ingevoerd het hele monetaire beleid overdraagt aan Duitsland en er de greep op verliest. Het is bekend dat Willem Vermeend eveneens een voorstander is van een terugkeer naar de drachme voor Griekenland. Weliswaar dienen dan ook de schulden grotendeels afgeschreven te worden en zullen de andere lidstaten hun verliezen moeten nemen maar dan is er kans op een nieuw begin. Rick van der Ploeg, Arnold Heertje en Lex Hoogduin hebben inmiddels een open brief geschreven aan Premier Rutte dat er actie nodig is.

De PVV en de euro

De mening van de heer Wilders van de PVV dat we uit de euro moeten stappen en terug naar de gulden wordt door velen als onjuist gezien. Toch is het onderzoek wat uitgevoerd zal gaan worden van groter belang als men in eerste instantie misschien denkt. Met de komst van de gulden is de crisis natuurlijk niet opgelost. Als het in andere Europese landen niet goed gaat zal men dat in Nederland ook merken. De Euro bevordert handel en kapitaalstromen. De handel is heel hard gegroeid in de laatste jaren maar dit kan ook een gevolg zijn van het vrije handelsverkeer tussen de landen. Door de euro is er een financiële integratie geweest tussen de banken waar vooral de banken ruim van geprofiteerd hebben. Het onderzoek wat staat te gebeuren was lang onbespreekbaar. Thans is de tijd rijp om meerdere kanten uit de kijken bij het zoeken van een oplossing voor de crisis. Wie weet waar het onderzoek precies toe zal leiden en wat de toekomst brengen zal. Of dit een terugkeer naar de gulden zal worden is onbekend maar er zullen meerdere mogelijkheden onder de loep genomen worden.

Welke andere mogelijkheden zijn er om uit de crisis te komen

• Vergroting van het noodfonds
• Uitgifte van Eurobonds
• Strakke discipline, bezuinigingen en sancties

[ARTIKEL=80552][/ARTIKEL]
Gebleken is inmiddels dat vergroting van het noodfonds niet haalbaar is op de wijze zoals dat was bedacht.
Uitgifte van eurobonds is moeilijk. Duitsland is hier tegen omdat het de prikkel om te bezuinigen zal wegnemen. De rente op de eurobonds zou dan voor alle landen ongeveer gelijk worden wat erg nadelig is voor de zgn. rijke landen.
Strakke discipline, bezuinigingen en sancties zullen moeten worden uitgewerkt en dit zal een geruime tijd in beslag nemen. Wil met verdere integratie van Europa bewerkstelligen dan zullen de verdragen moeten worden aangepast. Dat gaat tijd kosten en de vraag is of deze tijd nog beschikbaar is. Euro, neuro of gulden. Niemand die het weet op dit moment.

Update 6 maart 2012

Op 5 maart 2012 presenteerde Geert Wilders de resultaten van een onderzoek waarvoor opdracht was gegeven door de PVV . De opdracht die het Britse onderzoeksbureau Lombart Street Research gekregen had was om te onderzoeken wat de gevolgen zouden zijn van terugkeer van de euro naar de gulden. Niet alleen voor Nederland maar ook voor de Noordelijke Europese landen zou gekeken moeten worden wat de gevolgen zouden zijn van het verlaten van de euro. Volgens de resultaten van dit onderzoek heeft de komst van de euro ons weinig voordeel gebracht en is het mogelijk om terug te keren naar de gulden. De eerste reacties van vooraanstaande economen waren niet positief over dit rapport. De PVDA, D66 en Groen Links hebben aangegeven dat zij het CPB graag de opdracht willen geven om de uitkomsten na te rekenen. Geert Wilders stelt dat hij graag een referendum zou willen laten houden over de wens van het Nederlandse volk in deze.